Anal İnkontinans (Gaz ve Büyük Abdest Tutamama) Nedir ?

Anal inkontinans rektal  barsak içeriğin çıkarılmasının kontrol edilememesi anlamına gelir.

Barsak sisteminin çıkış bölgesinde bulunan anal kaslar iki tiptir. İç  (İnternal)  ve Dış (Eksternal) sfinkter.

Özellikleri yapısal farklılıkları hareket ve kontrol sistemleri farklı ve kompleks bir durumdadır. Söz gelimi iç sfinkter gaz içeriğinin  dışarı çıkarılmasının kontrolünde daha fazla etkiliyken istirahat halinde  anüs basıncının %20 si eksternal sfinkter %80 ‘i internal sfinkter tarafından sağlandığı gösterilmiştir.

Oysa anal inkontinansda en önemli noktalardan biri olan sıkma basıncında %100 sorumlu eksternal dış sfinkterdir.

Normal rektum (kalın barsağın en ucunda anüse açılan nokta ) 1200-600 cc arasında hacim depolayabilir. Bu istirahat anındaki anal sfinkter (büzücü kasların) görev yapması halinde gerçekleştirilebilir. Bu kasların görev yapması, yapış şekli, zamanlaması,  istemli kontrolü ve seçiciliği başlı başına kompleks ve kendine özel  beyin,sinir  ileti sistemi, sistem bağlantıları, kasların özellikleri  ve daha bu yapıların bilinmeyen etkileşimleri ve  koordinasyonu ile sağlanır.

Anal İnkontinans (Gaz ve Büyük Abdest Tutamama) nedenleri nelerdir ?

Bu bağlantıların patolojisinde anal inkontinans meydana gelir. Ülkemizde ve dünyada en önemli inkontinans nedeni perianal ameliyatlar (hemoroid , anal fissür, anal fistül ) ve doğum travmalarıdır.

Doğum sonu travmaları  %30 kadar oluşabilir bu hastaların %10 unda da inkontinans gelişir.

 Diğer bir neden basit ve sıklıkla yapılan anal bölge cerrahileri olan anal fissür ve hemoroid ve fistül operasyonlarıdır. Öncesinde perianal ve hemoroid operasyonu geçiren kişilerin   fissür ameliyatı sonrasında  olguların %50 sinde anal inkontinans gelişebileceği unutulmamalıdır.

Hastanın hikayesi ve şikayetlerinin yol gösterdiği biçimde rektal tuşe denen parmakla  basit bir kas muayenesi ile başlayarak, Anal fonksiyonların değerlendirilmesi için rektum hacim değerlendirmesi ve koordinasyonu için  defekografik inceleme,  anal kasların yapısal incelemesi için anal ultrasonografi,  MR, sinir iletisi ve duyarlılığı için manometri, EEG, sinir ileti testleri  vb gibi bir çok test gerekebilir.

Yaş, uyum, kültürel değerlendirme vbnin  içeriği oluşturduğu yönlendirme  ile tedavi planlanır.

Anal inkontinans ((Gaz ve Büyük Abdest Tutamama) tedavisi ; egzersiz, diyet yoluyla dışkı kalitesinin değiştirilmesi, zamanlama, ayarlamalarından basit çeşitli protez yerleştirilmesine, kas onarımlarından, kaydırma fleplerine kadar sofistike ameliyat tekniklerine kadar değişebilir.